نيروى خاصى كسب مىكردند . مردم سمرقند حتى در زمان سامانيان نيز مشكلاتى براى آن دودمان توليد مىكردند « 1 » . در عهد تيمور غازيان سمرقند دليرانه از شهر خويش ، كه در آن زمان حصار نداشت ، در برابر هجوم بيگانگان دفاع كردند ، ولى زان‌پس مورد تعقيب و ايذاء دولت واقع شدند « 2 » . سمرقند بنا به گواهى سياحان دوران جديد ، در عهد دودمان كنونى امراى بخارا ، نيز به همين صفت مشهور بوده « 3 » . در سال 206 هجرى / 821 ميلادى . مىبينيم كه شورشى از طرف يكى از داوطلبان برپا شده « 4 » . در پايان همان قرن از ميان آن صنف دودمان مقتدر صفاريان برخاست و به فرمانفرمائى طاهريان پايان بخشيد و در ايران مقام برتر احراز كرد . صفاريان به اين حد اكتفا نكرده خواستند حكومت خويش را به ماوراء النهر بسط دهند و اين خود سبب نابودى آن دودمان گرديد « 5 » . يعقوب بن ليث بن معدل مؤسس اين سلسله و سه برادر وى - عمرو و طاهر و على اصلا از شهر قرنين سجستان بودند كه در يك مرحله راه از پايتخت آن ناحيه يعنى زرنج و در دست راست - كسى كه به بست رود - قرار گرفته . يعقوب به شهر آمد ( محتملا به زرنج ) و نزد رويگرى ( صفار ) اجير شد و ماهى 15 درهم

--> ( 1 ) - رجوع شود به ماقبل ص 215 - 213 . ( 2 ) - شرف الدين يزدى ، ترجمهء پتى دلاكروآ ، I ، 96 - 91 ، چاپ كلكته . 112 - 109 . بارتولد در كتاب « نهضت مردم سمرقند » 514 - 51 مفصل‌تر صحبت كرده . . 203 - 202 . Narrative » pp » ، Wolff ( 4 ) - طبرى ، I I I ، 1044 . ( 5 ) - دربارهء آغاز دودمان رك به « متون » ص 4 - 3 ( گرديزى ) ؛ استخرى 247 - 215 ؛ ابن خلكان چاپ و يوستنفلد ، شمارهء 838 ( ترجمهء دسلن ، I V ، 301 و بعد ) . يك تاريخ دودمان صفاريان كه با هنرمندى تحرير شده از قلم استاد نلدكه تراوش كرده است . ( 3 ) - ( 207 - 187 . S ، « Orientalische Skizzen » ، ldke ؟ no نيز رجوع شود به : . « Zur Geschichte der Saffariden » ، Barthold